Văn khấn cổ truyềnNgày giỗ
Văn khấn ngày giỗ thường (cát kỵ)
Ngày chính giỗ hàng năm (từ năm thứ ba sau khi mất trở đi), khấn tại bàn thờ gia tiên
Đọc ngay bài khấn ↓Ý nghĩa của lễ
Ngày giỗ thường — chữ gọi là cát kỵ (giỗ lành) — là ngày giỗ từ năm thứ ba sau khi mất trở đi, khi tang chế đã mãn. Từ đây, ngày giỗ không còn nặng không khí tang thương mà trở thành ngày sum họp: con cháu tề tựu, dâng cỗ tưởng nhớ người đã khuất và ôn lại nghĩa tình gia tộc.
Bài khấn ngày giỗ nhắc "ơn võng cực xem bằng trời biển, nghĩa sinh thành không lúc nào quên" — lời con cháu tri ân công sinh thành, gây dựng cơ nghiệp của người trước. Trong lễ giỗ, ngoài người được giỗ còn kính mời toàn thể gia tiên nội ngoại và cả Tiền chủ, Hậu chủ của đất nhà cùng về hưởng lễ.
Sắm lễ
- Hương, đèn nến
- Trầu cau, rượu trắng
- Hoa tươi, mâm ngũ quả
- Mâm cỗ mặn: xôi, gà luộc, các món canh, xào, món người được giỗ thích khi sinh thời
- Nước sạch, trà
- Tiền vàng mã (tùy tâm)
Bài văn khấn
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Đương cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Con kính lạy các ngài Thần linh, Thổ địa cai quản trong xứ này.
Con kính lạy chư Gia tiên Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, Tổ tiên nội ngoại họ …
Tín chủ (chúng) con là: …
Ngụ tại: …
Hôm nay là ngày … tháng … năm … (âm lịch), chính ngày giỗ của: … (đọc rõ tên, quan hệ với người khấn).
Năm qua tháng lại, vừa ngày húy lâm. Ơn võng cực xem bằng trời biển, nghĩa sinh thành không lúc nào quên. Càng nhớ công ơn gây cơ tạo nghiệp bao nhiêu, càng cảm thâm tình, không bề dãi tỏ.
Nhân ngày chính giỗ, chúng con và toàn gia con cháu nhất tâm sắm sửa lễ vật kính dâng, đốt nén tâm hương dãi tỏ tấc thành.
Thành khẩn kính mời: …
Mất ngày … tháng … năm … (âm lịch).
Mộ phần táng tại: …
Cúi xin linh thiêng giáng về linh sàng, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, độ cho con cháu bình an, gia cảnh hưng long thịnh vượng.
Tín chủ con lại xin kính mời các cụ Tổ tiên nội ngoại, Tổ khảo, Tổ tỷ, bá thúc, cô di và toàn thể các hương linh gia tiên đồng lai hâm hưởng.
Tín chủ lại mời vong linh các vị Tiền chủ, Hậu chủ trong đất này cùng tới hâm hưởng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Lưu ý khi hành lễ
- Giỗ tính theo ngày ÂM lịch người đó mất, không theo ngày dương. Tra ngày âm sang dương từng năm bằng công cụ lịch âm — xem ngày của trang.
- Trước khi khấn giỗ, thắp hương khấn Thổ công (bài khấn thần linh) xin phép như lệ thường; sau đó mới đọc bài khấn giỗ.
- Cỗ giỗ nên có món người được giỗ thích khi sinh thời — nét ân tình riêng của giỗ Việt; cỗ xong con cháu thụ lộc sum vầy, tránh linh đình quá mức.
Nội dung mang tính tham khảo văn hóa — văn khấn cổ truyền có dị bản theo vùng miền, quan trọng nhất vẫn là sự thành tâm.
Chọn ngày, giờ cúng đẹp
Bài khấn chuẩn rồi, còn ngày giờ? Tra nhanh ngày âm hôm nay, giờ hoàng đạo và các ngày đẹp sắp tới bằng công cụ xem ngày tốt xấu của trang.
Câu hỏi thường gặp
Cát kỵ là gì, khác gì giỗ đầu?
Cát kỵ nghĩa là ngày giỗ lành — chỉ ngày giỗ từ năm thứ ba sau khi mất trở đi, khi đã hết tang. Giỗ đầu (tiểu tường, tròn 1 năm) và giỗ hết (đại tường, tròn 2 năm) vẫn thuộc kỳ tang, không khí trang nghiêm buồn thương hơn và có bài khấn riêng.
Cúng giỗ trước ngày mất hay đúng ngày mất?
Chính giỗ là đúng ngày mất theo âm lịch. Tục một số vùng cúng "giỗ sống" trước một ngày là lễ tiên thường (cáo giỗ) — không thay được chính giỗ. Nếu vì hoàn cảnh phải cúng sớm/muộn một ngày, hãy khấn trình bày rõ lý do, cốt ở lòng thành.
Ngày giỗ có phải ra mộ không?
Không bắt buộc, nhưng nếu gần mộ phần thì nên ra thắp hương trước hoặc sau lễ giỗ, sửa sang cỏ cây quanh mộ. Nhà xa quê có thể vọng bái tại bàn thờ — trong bài khấn đã có câu "mộ phần táng tại …" để cáo rõ với hương linh.
Bài khấn liên quan
Chiều hôm trước ngày chính giỗ — khấn Thổ công xin phép, rồi cáo mời hương linh về hưởng giỗNgày giỗ đầu
Tròn một năm ngày mất (theo âm lịch), khấn tại bàn thờ vong hoặc bàn thờ gia tiênLễ tạ đất
Cuối năm (thường sau rằm tháng Chạp) hoặc sau khi hoàn thành nhà cửa — khấn tại bàn thờ hoặc ngoài sân
Trước việc trọng còn phân vân? Gieo sáu đồng xu, nhận lời quẻ gợi mở cho quyết định.Tứ Trụ – Bát Tự
Lập lá số từ giờ sinh để hiểu mệnh cục, chọn thời điểm hợp riêng cho mình.